Bigos na bogato - przepis, ciekawostki, porady

"W słowach wydać trudno bigosu smak przedziwny, kolor i woń cudną" - pisał Adam Mickiewicz w "Panu Tadeuszu". I choć od czasów polskiego wieszcza minęło niemal 200 lat, trudno się z nim nie zgodzić. Czy wyobrażasz sobie święta bez bigosu albo imieniny u cioci, na których nie podano tej potrawy? Zapewne nie... Na czym więc polega fenomen bigosu? Dlaczego tak bardzo lubimy go jeść? A czy wiesz, z czego przygotowywano staropolski bigos? Kiedy się dowiesz, będziesz zdziwiony ;-) Zapraszam do lektury!

Bigos — wieloletnia tradycja smaku

Już Adam Mickiewicz pisał o wspaniałym smaku bigosu, ale jego początki sięgają XV w., kiedy to, jak wieść gminna niesie, pewna oszczędna gospodyni chciała wykorzystać resztki potraw, które pozostały po świętach i tak powstał bigos.

Zapewne zdziwisz się, że w dawnej Polsce bigos przygotowywano bez… kapusty. Dziś gotowana kapusta kiszona jest bazą każdego bigosu, no bo jak to bigos bez kapusty? Ano tak! Czasem i dziś używamy słowa "bigosować", czyli siekać coś na kawałki, a nasi pradziadowie siekali mięso, dodawali sok z cytryny oraz ocet i to był właśnie staropolski bigos.

Kiszona kapusta "weszła" do bigosu, kiedy chciano przygotowywać uboższe wersje tej potrawy. Dopiero z czasem mięso ustąpiło pierwszeństwa pod względem ilości kapuście kiszonej i dziś bigos składa się głównie z niej.

Bigos

Wiwat bigos!

Jak powszechnie wiadomo, nasi przodkowie lubili dobrze zjeść, lubili także polowania, więc przy okazji łowów przygotowywano bigos z wiwatem.

Dziś nie polecałabym tego sposobu wykorzystywać w domu, a dlaczego? Otóż bigos gotowano w wielkim kotle przykrytym pokrywką, która z kolei była zalepiona ciastem. Po pewnym czasie, pod wpływem ciśnienia pokrywka wystrzeliwała z hukiem w powietrze - był to znak, że bigos jest już gotowy.

O tym jak ważny był bigos w polskiej kulturze może świadczyć fakt, że w geście każdego szanującego się szlachcica, który wybierał się na polowanie, kulig czy odwiedziny do sąsiada, było zabranie ze sobą kociołka z bigosem.

Bigos

Zobacz również: Zapraszamy do otwartej kuchni Michała Molendy

Na czym polega fenomen bigosu?

Bigos, obok pierogów i żurku, jest daniem, które po wielokrotnym odgrzewaniu nie traci, a zyskuje — przy każdym kolejnym podgrzaniu smakuje jeszcze lepiej. Co może być smaczniejszego niż odgrzewany bigos? Bigos, który został przed odgrzaniem schłodzony w lodówce albo zimą na balkonie ;-)

Jeśli chcesz odgrzać bigos, pamiętaj, że najpierw trzeba podlać go lekko czerwonym winem wytrawnym - wzbogaci to jego winno-kwaskowy smak i aromat.

Przepis na najlepszy tradycyjny bigos

Bigos - propozycja podania

Składniki:

  • 3 kg kapusty kiszonej,
  • ok. 1 — 1 ½ kg łopatki wieprzowej,
  • ok. ½ kg łopatki wołowej,
  • 30 dkg boczku wędzonego,
  • ½ kg kiełbasy cienkiej, pieczonej,
  • 250 g kiełbasy jałowcowej,
  • 1 l suszonych grzybów,
  • 150 — 200 g suszonych śliwek,
  • jabłko,
  • 1 — 2 łyżki cukru,
  • 2 duże cebule,
  • przyprawy: liście laurowe, ziele angielskie, pieprz mielony czarny, jałowiec, lubczyk,
  • do smażenia masło klarowane,
  • czerwone wino.

Zacznij od namoczenia suszonych śliwek i grzybów - Przepłucz je w zimnej wodzie, a następnie zalej 2 szklankami gorącej wody i odstaw na 30 min.

Posiekaj kiszoną kapustę (jeśli nie lubisz kwaskowatych smaków, możesz ją raz przepłukać — to wystarczy) i włóż ją do największego garnka jaki masz w kuchni - najlepiej takiego, w którym mieści się 6 l i zalej wodą tak, by zakryła kapustę.

Dodaj 4 liście laurowe, kilka kulek jałowca i ziela angielskiego. Jabłko obierz, pokrój w drobną kostkę i wrzuć do gara. Grzyby i śliwki dodaj razem z wodą, w której się moczyły. Teraz postaw garnek na malutkim ogniu i duś przez godzinę.

W tym czasie pokrój mięso w kostkę - będziemy je obsmażać ma maśle klarowanym. Obsmażoną wołowinę przełóż do rondelka, zalej 1/3 szklanki wody i duś przez ok. 30 min. Następnie obsmaż łopatkę wieprzową i dodaj ją do wołowiny.

Na tej samej patelni podsmaż pokrojone w ćwiartki cebule, a następnie dodaj je do mięs i duś jeszcze przez 30 min. Po tym czasie mięso i cebulę wrzuć do gara z kapustą. Boczek pokrój w kosteczkę, smaż aż się zarumieni i także włóż do kapusty.

Bigos

Na tłuszczu wytopionym z boczku podsmaż pokrojoną w kostkę kiełbasę i także wrzuć ją do garnka z kapustą i mięsem. Pomieszaj zawartość gara. Dodaj 1 ½ łyżeczki pieprzu i 2 łyżki suszonego lubczyku, zamieszaj i pozostaw bigos na mały ogniu przez godzinę.

Cukier podsmaż na suchej patelni na ciemny karmel i dodaj do bigosu. W trakcie duszenia dolej do gara pół szklanki czerwonego wina wytrawnego.

Po godzinie zdejmij gar z ognia i wystaw na balkon (lub wystudź i wstaw do lodówki) na całą noc. Następnego dnia znowu postaw bigos na malutkim ogniu i gotuj przez 1,5 godz.i ponownie wystaw go na balkon. W zależności od tego ile masz czasu, możesz operację z gotowaniem i chłodzeniem powtórzyć nawet czterokrotnie.

To już wszystko - smacznego! ;-)

Dania z mięsa

Podziel się:

Przeczytaj także:

Także w kategorii Przepisy:

Prawdziwy, staropolski, dojrzewający piernik - poznaj przepis, bo to już ostatni dzwonek by zagnieść piernik Twaróg nie tylko na śniadanie Jedz sezonowo, czyli jesienne dania, które po prostu musisz przygotować Pora na pora! 12 smakowitych propozycji z porem w roli głównej 3 pomysły na wegeobiady, które możesz zabrać ze sobą do pracy Smaki dzieciństwa - galaretka z owocami Przekonaj się do brukselki! Domowe batoniki - zrób je sam! Smacznie i po polsku Smaki dzieciństwa - zapiekany ryż z jabłkami Zdrowa siódemka - przepisy na najlepsze zupy z zielonych warzyw Wyśmienite flaki na 3 sposoby - który wybierzesz? Czas na gęsinę Przepis Otylii Jędrzejczak na zdrowy sok na bazie szpinaku Smaki dzieciństwa - przepis na tęczowy lodowiec Makaron z kurczakiem i warzywami - przepis na obiad w 30 minut Tanie danie - przepis na pizzę z kalafiora Domowy majonez - to prostsze niż myślisz! Przepis na domowy majonez Jak zrobić musztardę? Przepis na prawdziwe rogale świętomarcińskie Tęczowy tort My Little Pony krok po kroku Kitchen Book TV prezentuje kapuśniak w tradycyjnej czeskiej wersji Przepis na bananowe ciasto z nutellą i orzechami, jakiego jeszcze nie jedliście